Çince Ölçü İfadeleri
Sayı + Ölçü ifadesi + İsim
Çincede doğrudan sayılar ile isimler yan yana gelemez. Bir nesneyi, kişiyi veya varlığı sayarken araya mutlaka o ismin niteliğine uygun bir ölçü kelimesi girmelidir. İngilizcedeki “a piece of paper” veya “a cup of tea” kalıbındaki ölçü birimlerine benzer, ancak Çincede neredeyse her isim için bir ölçü kelimesi kullanmak zorunludur. Japoncadaki sayı sayaçlarına (～つ, ～本, ～枚 vb.) karşılık gelir. En sık kullanılan genel ölçü birimi 个 (gè) olup, pek çok nesne ve insan için genel olarak kullanılabilir. Ancak nesnelerin şekline ve türüne göre özel ölçü birimleri de vardır (Örn: uzun ince nesneler için 支 (zhī), düz, kağıt benzeri nesneler için 张 (zhāng) gibi).
Çincede bir şeyin sahip olunmadığını ya da var olmadığını söylerken (没有 / méiyǒu), nesnenin önüne asla sayı sıfatı ve ölçü birimi (sayaç) gelmez. Cümle yalnızca Özne + 没有 + Nesne dizilimiyle kurulur.
我没有书。
Wǒ méiyǒu shū.
Benim kitabım yok. (Doğru kullanım.)
我没有一本书 (❌ Yanlış kullanım. )
Çincede “2” rakamı için iki farklı kelime vardır: 二 (èr) ve 两 (liǎng). Sayım yaparken, sıra sayılarında veya telefon numaralarında 二 (èr) kullanılır. Ancak bir nesneyi sayarken, yani bir ölçü kelimesinin önüne “2” rakamı geleceği zaman kesinlikle 二 (èr) değil, 两 (liǎng) kullanılmak zorundadır.
两本书。
Liǎng běn shū.
İki kitap.
一个人。
Yí gè rén.
Bir insan.
(Not: “Yī” sayısı dördüncü tondan bir kelimenin önüne gelirse ikinci ton olan “yí” şeklinde okunur).
一本书。
Yì běn shū.
Bir kitap.
(Kitaplar için “běn” ölçü kelimesi kullanılır).
两支笔。
Liǎng zhī bǐ.
İki kalem.
(Kalem gibi uzun ince şeyler için “zhī” kullanılır).
一张地图。
Yì zhāng dìtú.
Bir harita.
(Kağıt, harita, masa gibi düz ve yüzeyli nesneler için “zhāng” kullanılır).
三个学生。
Sān gè xuésheng.
Üç öğrenci.
四个老师。
Sì gè lǎoshī.
Dört öğretmen.
两本本子。
Liǎng běn běnzi.
İki defter.
五杯咖啡。
Wǔ bēi kāfēi.
Beş bardak kahve.
(Sıvılar ve bardakla içilenler için “bēi” kullanılır).
那个中国学生。
Nà gè Zhōngguó xuésheng.
O Çinli öğrenci.
(İşaret zamirlerinden sonra da ölçü kelimesi kullanılır).
你有没有两支笔？
Nǐ yǒu méiyǒu liǎng zhī bǐ?
İki kalemin var mı?
法国有几个学校？
Fǎguó yǒu jǐ gè xuésheng? (jǐ = kaç)
Fransa’da kaç tane okul var?
| Hanzi | Pinyin | Kullanım Alanı | Örnek | Türkçe Anlamı |
|---|---|---|---|---|
| 个 | gè | Genel sayaç (İnsanlar ve birçok nesne için) | 一个人 (yī gè rén) | Bir kişi |
| 本 | běn | Kitap, defter ve dergiler | 一本书 (yī běn shū) | Bir kitap |
| 张 | zhāng | Kağıt, harita, masa gibi düz ve yüzeyli nesneler | 一张纸 (yī zhāng zhǐ) | Bir kağıt |
| 支 | zhī | Kalem, tükenmez kalem gibi uzun ve ince nesneler | 一支笔 (yī zhī bǐ) | Bir kalem |
| 条 | tiáo | Balık, nehir, yol, pantolon gibi uzun ve kıvrımlı nesneler | 一条鱼 (yī tiáo yú) | Bir balık |
| 辆 | liàng | Araba, otobüs gibi tekerlekli taşıtlar | 一辆车 (yī liàng chē) | Bir araba |
| 杯 | bēi | Bardak ve fincanla içilen sıvılar (su, çay, kahve) | 一杯水 (yī bēi shuǐ) | Bir bardak su |
| 件 | jiàn | Kıyafetler ve önemli olaylar, işler | 一件衣服 (yī jiàn yīfú) | Bir parça kıyafet |
| 岁 | suì | Yaş (İnsanların yaşını belirtirken) | 我二十岁 (wǒ èrshí suì) | 20 yaşındayım |
| 家 | jiā | Şirketler, restoranlar ve aileler | 一家公司 (yī jiā gōngsī) | Bir şirket |
| 块 | kuài | Para birimleri (konuşma dilinde) ve dilim, parça nesneler | 一块钱 (yī kuài qián) | Bir yuan (para) |
| 分 | fēn | Dakika, puan veya yüzde, kesir ifadeleri | 一分钟 (yī fēnzhōng) | Bir dakika |
| 座 | zuò | Dağ, bina, köprü gibi devasa ve sabit nesneler | 一座山 (yī zuò shān) | Bir dağ |
| 把 | bǎ | Sapı, tutacağı olan nesneler (bıçak, sandalye, şemsiye) | 一把刀 (yī bǎ dāo) | Bir bıçak |
| 位 | wèi | İnsanlar için kullanılan saygılı, kibar sayaç | 一位老师 (yī wèi lǎoshī) | Bir öğretmen (kibarca) |
| 种 | zhǒng | Çeşit, tür ve kategori belirten durumlar | 一种动物 (yī zhǒng dòngwù) | Bir tür hayvan |
Çince ürünlerimizi görmek için mağazamıza uğramayı unutmayın.
Bunlar Hoşuna Gidebilir
Kanjinin Kökeni: 人 (İnsan) Radikali
是 (shì) DilBilgisi İfadesi
